Nhiệt sinh ra từ chính cơ thể
Cơ thể con người liên tục sinh nhiệt thông qua quá trình trao đổi chất. Để giữ thân nhiệt ổn định, lượng nhiệt này cần được tỏa ra môi trường thông qua bốn con đường: bức xạ, dẫn nhiệt, đối lưu và bốc hơi mồ hôi.
Mỗi cơ chế hoạt động hiệu quả tùy theo hoàn cảnh. Ví dụ, khi ngồi yên trong phòng, bức xạ hồng ngoại là cách chính để cơ thể tản nhiệt. Nhưng khi vận động mạnh, bốc hơi mồ hôi lại là yếu tố chủ đạo giúp làm mát.
Đặc biệt, quá trình truyền nhiệt luôn diễn ra từ nơi có nhiệt độ cao sang nơi có nhiệt độ thấp. Khi nhiệt độ môi trường cao hơn nhiệt độ cơ thể, chúng ta sẽ hấp thụ nhiệt từ không khí. Ngược lại, nếu trời mát, cơ thể tỏa nhiệt ra môi trường. Chính vì thế, việc mặc gì cho mát không chỉ phụ thuộc vào màu sắc mà còn liên quan mật thiết đến nhiệt độ xung quanh.
Ảnh minh họa
Chọn màu áo thông minh để vừa mát vừa an toàn
Trời nắng gắt mặc áo màu đỏ
Giữa trưa hè nắng như thiêu đốt, nhiệt độ không khí thường cao hơn nhiệt độ cơ thể. Trong điều kiện này, áo màu sáng tuy có thể phản xạ bức xạ nhiệt tốt, tạo cảm giác mát lúc đầu nhưng khả năng chống tia cực tím (UV) lại kém. Vì thế, nếu tiếp xúc với nắng quá lâu, nguy cơ bị cháy nắng lại cao hơn.
Ngược lại, áo màu đỏ lại là lựa chọn khôn ngoan hơn nhiều.
Chống tia cực tím: Ánh sáng đỏ có bước sóng dài, có khả năng hấp thụ nhiều tia UV – loại tia có bước sóng ngắn và là tác nhân chính gây tổn thương da. Nhờ đó, áo đỏ giúp lọc bớt tia UV, giảm thiểu tác động của nắng gắt lên làn da.
Phản xạ nhiệt: Ngoài việc hấp thụ UV, màu đỏ cũng phản xạ ánh sáng đỏ và tia hồng ngoại, thành phần gây nóng trong ánh nắng mặt trời. Nhờ vậy, cơ thể ít bị hấp thụ nhiệt sẽ cảm thấy mát mẻ hơn khi hoạt động ngoài trời trong thời gian dài.
Trời mát hoặc trong phòng điều hòa mặc áo màu tối
Nếu ở trong nhà, phòng máy lạnh hoặc đi ra ngoài vào buổi tối, ngày râm khi nhiệt độ môi trường thấp hơn nhiệt độ cơ thể thì nên mặc áo màu tối.
Màu tối hấp thụ nhiệt nhanh nhưng cũng tỏa nhiệt nhanh, giúp tạo ra dòng đối lưu không khí quanh cơ thể. Cùng lúc đó, mồ hôi bốc hơi nhanh hơn cuốn theo lượng nhiệt trên bề mặt da, tạo cảm giác mát lạnh tự nhiên.
Có phải áo càng mỏng càng mát?
Nhiều người ưa chuộng những loại áo mỏng nhẹ như voan, đồ thể thao nhanh khô… vì cảm giác mát mẻ. Nhưng thực tế, chất liệu mới là yếu tố quyết định cảm giác dễ chịu.
Các loại vải tự nhiên như cotton, lanh, lụa tơ tằm không chỉ thoáng khí mà còn có khả năng thấm hút mồ hôi tốt hơn hẳn.
Cotton: Mềm mại, hút ẩm tốt, cực kỳ thoáng khí.
Lanh: Cấu trúc sợi rỗng, giúp lưu thông không khí và thấm hút mồ hôi nhanh.
Lụa: Nhẹ, mượt và mát lạnh khi tiếp xúc với da.
Mặc ít không đồng nghĩa với mát hơn
Cơ thể chỉ có thể tỏa nhiệt khi nhiệt độ da cao hơn nhiệt độ môi trường. Nhưng vào những ngày nóng đỉnh điểm, khi nhiệt độ ngoài trời vượt qua nhiệt độ da, việc để lộ quá nhiều da thịt lại khiến bạn hấp thụ thêm nhiệt, dễ gây say nắng và kiệt sức.
Cần tránh mặc quần áo bó sát, trang phục nên rộng vừa đủ, đặc biệt là ở các vị trí như cổ áo, tay áo, ống quần để không khí lưu thông tốt hơn, tăng hiệu quả làm mát nhờ đối lưu.
